Cəbrayılın azadlığından sonra qarşıya çıxan məsələlərdən biri Zəfər tarixinin yaddaşda qorunması üçün xüsusi məkanların yaradılması oldu. 2021-ci il oktyabrın 4-də Cəbrayıl şəhərində Memorial Kompleksin və şəhərin bərpasının təməl daşı qoyuldu. Bu hadisə şəhərin fiziki bərpası ilə tarixi yaddaşın qorunması məsələlərinin paralel şəkildə nəzərdən keçirildiyini göstərdi.
Memorial məkanların əsas funksiyası konkret tarixi hadisələrin və həmin hadisələrdə iştirak edən insanların xatirəsini gələcək nəsillərə çatdırmaqdır. Cəbrayıl nümunəsində bu yaddaş 2020-ci il döyüşləri, şəhidlərin xatirəsi və şəhərin azadlığı ilə bağlı tarixi prosesləri əhatə edir.
Belə məkanların yaradılması şəhərin yeni sosial strukturunda da mühüm rol oynaya bilər. Məktəblilər, gənclər, yerli sakinlər və şəhərə gələn qonaqlar üçün memorial məkanlar tarix haqqında məlumat əldə etmək imkanları yaradır. Bu baxımdan Memorial Kompleks yalnız fiziki obyekt deyil, həm də ictimai-tarixi yaddaş institutudur.
Cəbrayılın bərpası ilə Memorial Kompleksin yaradılmasının eyni proses çərçivəsində həyata keçirilməsi də diqqətəlayiqdir. Bir tərəfdən yaşayış məhəllələri, yollar və sosial obyektlər inşa edilir, digər tərəfdən şəhərin tarixi kimliyini ifadə edən yaddaş məkanları formalaşdırılır.
Nəticədə Memorial Kompleks Cəbrayılın keçmişi ilə gələcəyi arasında simvolik körpü rolunu oynayır. Şəhərin yenidən qurulması gələcəyə istiqamətlənmiş prosesdirsə, memorial yaddaş həmin gələcəyin hansı tarixi təcrübə üzərində formalaşdığını göstərən mühüm komponentdir.
Nəzakət Bağırova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Əli Vəliyev küçəsi, 4” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
